9 lutego 2026

„Ojciec polskiej pediatrii”: historia życia krakowskiego lekarza Macieja Jakubowskiego

Related

Herb Krakowa – serce królewskiego miasta

Herb to nie tylko rysunek na tarczy. To serce...

Muzeum Inżynierii Miejskiej w Krakowie – skarbnica technicznych cudów i intryg

W historycznej dzielnicy Kazimierz, gdzie starożytne ulice Krakowa wciąż...

Kraków i Maarten van der Duijn – spotkanie z historią i sztuką

Kraków zawsze potrafił przyjmować z honorami gości. To miasto,...

Wampiryczne groby Krakowa: Prawda pogrzebana pod Rynkiem

Pod starożytnym brukiem Krakowa spoczywają nie tylko cienie przeszłości,...

Share

Polska medycyna ma wiele wybitnych osobistości. Chodzi o lekarzy i naukowców, którzy pracowali na rzecz poprawy warunków życia i stanu zdrowia innych ludzi, pisze ikrakow.net.

Jednym z takich lekarzy był Maciej Jakubowski, który wniósł znaczący wkład w rozwój polskiej pediatrii i otworzył pierwszy szpital dla dzieci w Krakowie.

Dlaczego Maciej Jakubowski nazywany jest „ojcem polskiej pediatrii” i więcej faktów na temat znanego lekarza – czytaj dalej w artykule.

Pierwsze kroki Macieja Jakubowskiego w kierunku sprawy lekarskiej

Maciej Jakubowski urodził się w rodzinie urzędnika lokalnego Senatu w 1837 roku w Krakowie. Rodzice: tata Ludwik Jakubowski i matka Balbina Żelkowska byli dużą rodziną, więc Maciej został szóstym dzieckiem w domu.

Średnie wykształcenie Maciej uzyskał w miejscowym Gimnazjum św. Anny, po czym wstąpił na wydział Lekarski Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.

Warto zauważyć, że w jego rodzinie nie tylko on wybrał zawód lekarza. Przecież dziadek Macieja Jakubowskiego był również lekarzem, a stryj profesorem Uniwersytetu Jagiellońskiego. Dlatego na wybór Macieja duży wpływ miała specjalność krewnych.

Szczególnie odznaczył się w życiu Macieja jego stryj Jakub Józef Jakubowski, który wychowywał chłopaka po śmierci ojca. Jakub pomagał swojemu bratankowi zrealizować swoje umiejętności i zostać wykwalifikowanym lekarzem. Organizował m.in. praktykę Maciejowi w placówkach medycznych nie tylko w Polsce, ale także w Paryżu, Czechach i Austrii.

Wśród kierunków medycznych Maciej Jakubowski zajmował się medycyną dziecięcą. Dlatego swoje pierwsze badania naukowe napisał o funkcjonowaniu dróg oddechowych u niemowląt. W sumie w ciągu swojego życia napisał dwadzieścia badań naukowych.

Oprócz udanej kariery lekarza miał także życie osobiste. Medyk był żonaty Józefą z Helclów. Jednak małżonkowie nie mieli dzieci. Jego kobieta zmarła w 1879 roku, 36 lat szybciej niż Maciej.

Serce lekarza przestało bić w 1915 roku. Przyczyną śmierci było zaostrzenie poważnej choroby – raka żołądka.

Działalność medyczna Macieja Jakubowskiego i otwarcie Szpitala Dziecięcego

W 1861 roku Maciej Jakubowski otrzymał tytuł doktora medycyny. Następnie został pierwszym oficjalnie uznanym pediatrą w Polsce.

Lekarz prowadził aktywną działalność naukową: wykładał, prowadził badania, redagował czasopismo Przegląd Lekarski, w 1889 pełnił funkcję Dziekana Wydziału Lekarskiego, a w 1890 Rektora na macierzystym Uniwersytecie Jagiellońskim.

Ponadto Maciej Jakubowski założył Krakowskie Towarzystwo Lekarskie, do którego weszło wielu znanych miejscowych lekarzy. Lekarz był w stanie stworzyć placówkę, która stała się kolebką polskiej pediatrii. Miał więc wielu utalentowanych uczniów, wśród których byli: Tadeusz Żeleński, Franciszek Murdzeński, Teodor Cybulski, Jan Raczyński, K. Lewkowicz i inni.

Szczególnym osiągnięciem Macieja Jakubowskiego było otwarcie Szpitala Dziecięcego św. Ludwika. Placówka medyczna tego typu była pierwszą w Krakowie i drugą w Polsce. Środki na budowę szpitala Jakubowski otrzymał od mecenasów, którzy utworzyli „Towarzystwo Opieki Szpitalnej dla Dzieci”.

Otwarcie Szpitala św. Ludwika nastąpiło w 1876 roku. Co ważne, w placówce medycznej dzieci z różnych kategorii społecznych miały możliwość uzyskania pomocy: zarówno bogatych, jak i biednych. Pierwszy budynek szpitala liczył 72 łóżka dla chorych. Obiekt został następnie rozbudowany o dodatkowe pomieszczenia i łóżka.

Szpital miał pięć oddziałów, a mianowicie: niemowlęcy, zakaźny, rezerwowy (dla gruźlicy), oddział Kliniki Dziecięcej i chirurgiczny z własną salą operacyjną. W tym ostatnim często operacje prowadził Maciej Jakubowski.

Oprócz pediatrii lekarz zajmował się badaniami nad chorobami zakaźnymi. W szczególności wprowadził seroterapię jako metodę leczenia błonicy.

....... . Copyright © Partial use of materials is allowed in the presence of a hyperlink to us.