Adolf Abraham Beck — wybitny polski neurofizjolog, którego badania naukowe zyskały międzynarodowe uznanie. Jego prace wniosły znaczący wkład w rozwój neurofizjologii, a w szczególności w badanie aktywności elektrycznej mózgu. Beck jako jeden z pierwszych na świecie przeprowadzał eksperymenty, które stały się podstawą dla dalszego rozwoju elektroencefalografii. Jego działalność naukowa nie tylko położyła fundamenty pod współczesne metody badania układu nerwowego, ale także umocniła pozycję polskiej nauki na arenie międzynarodowej, pisze ikrakow.net.
Edukacja
Przyszły naukowiec urodził się 1 stycznia 1863 roku w Krakowie w ubogiej rodzinie żydowskiego rzemieślnika. Adolf Beck był najstarszym z 12 dzieci. Jego ojciec — Szaja, był właścicielem piekarni. Po ukończeniu szkoły żydowskiej, która znajdowała się niedaleko domu, w 1876 roku Adolf Beck wstąpił do Gimnazjum św. Jacka, które ukończył w 1884 roku. Co ciekawe, po ukończeniu żydowskiej szkoły podstawowej chłopiec wstąpił do katolickiego gimnazjum, którym zarządzał Zakon Dominikanów. Oznacza to, że judaizm nie był najważniejszym elementem życia Becka. Warto zauważyć, że swoje żydowskie imię Abraham Chaim zmienił na Adolfa Abrahama.
Po gimnazjum rozpoczął studia medyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim. Jeszcze będąc studentem, Adolf Beck zaczął pracować w Katedrze Fizjologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, której kierownikiem był znany polski fizjolog Napoleon-Nikodem Cybulski. W latach 1888-1892 przyszły naukowiec był asystentem i najbliższym współpracownikiem profesora Napoleona Cybulskiego.
Elektroencefalogram
W swoich wczesnych badaniach Adolf Abraham Beck skupił się na procesach elektrofizjologicznych w układzie nerwowym. Zainteresowanie to zaowocowało ważną publikacją z 1888 roku, która później została przetłumaczona na język angielski pod tytułem „O pobudliwości różnych miejsc tego samego nerwu”. W tym okresie Beck dokonał znaczącego odkrycia — opisał zjawisko desynchronizacji aktywności elektrycznej mózgu w odpowiedzi na zewnętrzne bodźce. Odkrycie to stało się kluczowym elementem jego pracy doktorskiej, którą z powodzeniem obronił w 1890 roku.
W trakcie pracy Beck dokonał niespodziewanego, ale ważnego odkrycia — aktywności elektrycznej mózgu, którą później nazwano elektroencefalogramem. Aby odróżnić ją od prądów wywołanych stymulacją zewnętrzną, zaproponował termin „niezależny prąd aktywny”.
Młody naukowiec prowadził badania na żabach, sparaliżowanych kurczakach, psach i królikach, używając glinianych elektrod i prostego galwanometru do rejestracji aktywności elektrycznej mózgu. Odkrycie Becka wywołało ożywioną dyskusję wśród naukowców dotyczącą spekulacji na temat jego autorstwa. Beck, nie wiedząc o równoczesnym badaniu prowadzonym przez Anglika Richarda Catona, pracował nad szczegółowym badaniem aktywności elektrycznej mózgu. Naukowiec przeprowadził bardziej gruntowną analizę natury procesów elektrycznych w mózgu, dostarczając znacznie bardziej szczegółowe dane niż Caton.
W 1894 roku Adolf Beck uzyskał habilitację z fizjologii na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego, broniąc pracy poświęconej „Zmienności ciśnienia tętniczego w naczyniach krwionośnych”.
Uniwersytet Lwowski
W latach 1895-1935 Adolf Beck pracował jako profesor fizjologii na Uniwersytecie Lwowskim, który od 1999 roku nosi nazwę Lwowski Narodowy Uniwersytet im. Iwana Franki. Założył tam Katedrę Fizjologii i wyposażył ją w nowoczesny na tamte czasy sprzęt. To właśnie dzięki jego wysiłkom powstała znana Lwowska Szkoła Fizjologii, uważana za jeden z najważniejszych ośrodków naukowych tamtego okresu.
W latach 1904-1905 Adolf Beck był dziekanem Wydziału Lekarskiego, a w latach 1912-1913 pełnił funkcję rektora Uniwersytetu Lwowskiego.
Jego wkład znacząco wpłynął na rozwój zarówno bazy naukowej, jak i struktury organizacyjnej uczelni, kładąc mocne fundamenty pod dalszy postęp w dziedzinie medycyny i fizjologii w regionie.
W 1900 roku Adolf Beck został mianowany wiceprezesem Lwowskiego Towarzystwa Lekarskiego, a już rok później objął stanowisko prezesa tej organizacji.
Tragiczny los
Podczas I wojny światowej, po rosyjskiej inwazji 20 czerwca 1915 roku, Adolf Beck został siłą deportowany do Kijowa jako zakładnik wraz z innymi czołowymi naukowcami i działaczami społecznymi, zatrzymanymi przez władze rosyjskie. Dzięki interwencji rosyjskiego laureata Nagrody Nobla Iwana Pawłowa i wsparciu Czerwonego Krzyża, został zwolniony w sierpniu 1915 roku, a rok później powrócił do Lwowa w wyniku wymiany jeńców.
Na początku II wojny światowej, po niemieckiej okupacji Lwowa, aresztowano męża córki Adolfa Becka, Jadwigi — profesora Kazimierza Zakrzewskiego, który został stracony na początku 1941 roku. Z powodu żydowskiego pochodzenia sam Adolf Beck również znalazł się w niebezpieczeństwie. Przez pewien czas naukowiec ukrywał się w bezpiecznym miejscu, jednak później jego kryjówka została wydana niemieckim okupantom. Adolf Beck prawdopodobnie popełnił samobójstwo, zażywając kapsułkę z cyjankiem potasu, którą przekazał mu syn Henryk. Stało się to w 1942 roku. Jego śmierć nastąpiła w obozie Janowska podczas transportu ze Lwowa do obozu zagłady w Bełżcu. Dokładna data jego śmierci i miejsce pochówku do dziś nie są znane.
Uznanie
Adolf Beck dokonał wielu ważnych odkryć związanych z techniką elektroencefalogramu, którą obecnie specjaliści wykorzystują do badania mózgu. Naukowiec nie doczekał się pełnego uznania za swoje ważne odkrycie, choć kilkakrotnie był nominowany do Nagrody Nobla. Jednocześnie został wyróżniony wieloma innymi nagrodami i honorowymi tytułami, w tym tytułem „Honorowego Członka Uniwersytetu Lwowskiego”, a także licznymi wyróżnieniami od towarzystw naukowych, w których aktywnie uczestniczył. Postać Adolfa Becka i jego innowacyjna praca przyciągają coraz więcej uwagi w świecie nauki.