{"id":24131,"date":"2026-08-14T21:47:34","date_gmt":"2026-08-14T19:47:34","guid":{"rendered":"https:\/\/ikrakow.net\/?p=24131"},"modified":"2026-08-14T21:52:44","modified_gmt":"2026-08-14T19:52:44","slug":"fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa","title":{"rendered":"Fenomen \u201ePiwnicy pod Baranami\u201d \u2013 jak jeden literacki kabaret zdefiniowa\u0142 bohemistyczne oblicze Krakowa"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W Krakowie jest miejsce, kt\u00f3rego niezwyk\u0142a historia nie zacz\u0119\u0142a si\u0119 na eleganckiej scenie ani w gotowym lokalu. Dos\u0142ownie wykopano j\u0105 spod ha\u0142d w\u0119gla i \u015bmieci. Wiosn\u0105 1956 roku grupa m\u0142odych ludzi otrzyma\u0142a piwnic\u0119 w Pa\u0142acu Pod Baranami \u2013 zabytkowej kamienicy przy krakowskim Rynku G\u0142\u00f3wnym. Szukali w\u0142asnego k\u0105ta do spotka\u0144, dyskusji i tw\u00f3rczych dzia\u0142a\u0144, informuje <a href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\" data-type=\"link\" data-id=\"ikrakow.net\">ikrakow.net<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nikt wtedy nie przypuszcza\u0142, \u017ce s\u0142awa tego miejsca przetrwa samych za\u0142o\u017cycieli. By\u0142a tylko pusta przestrze\u0144 i ogromna pasja student\u00f3w, kt\u00f3rzy chcieli stworzy\u0107 co\u015b absolutnie wyj\u0105tkowego. Tak narodzi\u0142a si\u0119 legenda \u2013 krakowska <strong>\u201ePiwnica pod Baranami\u201d<\/strong>, czyli kabaret, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 artystycznym domem dla wybitnych <a href=\"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-lodzki-poeta-julian-tuwim-i-jego-wklad-w-literature-polska\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/ilodz.com\/pl\/eternal-lodzki-poeta-julian-tuwim-i-jego-wklad-w-literature-polska\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">poet\u00f3w<\/a>, malarzy, pie\u015bniarzy i tancerzy.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_74 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a7f8f924af2e\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a7f8f924af2e\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa\/#Piwnica_w_ktorej_narodzila_sie_legenda\" >Piwnica, w kt\u00f3rej narodzi\u0142a si\u0119 legenda<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa\/#Jak_klub_dyskusyjny_stal_sie_kabaretem\" >Jak klub dyskusyjny sta\u0142 si\u0119 kabaretem?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa\/#Kreowanie_piwnicznego_swiata\" >Kreowanie piwnicznego \u015bwiata<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa\/#Artysci_ktorzy_stworzyli_brzmienie_Piwnicy\" >Arty\u015bci, kt\u00f3rzy stworzyli brzmienie Piwnicy<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa\/#%E2%80%9ECzarne_anioly%E2%80%9D_i_sztuka_na_przekor_cenzurze\" >\u201eCzarne anio\u0142y\u201d i sztuka na przek\u00f3r cenzurze<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa\/#Gdy_Piwnica_wyszla_na_ulice_Krakowa\" >Gdy Piwnica wysz\u0142a na ulice Krakowa<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-7\" href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa\/#Dlaczego_legenda_przetrwala_Skrzyneckiego\" >Dlaczego legenda przetrwa\u0142a Skrzyneckiego?<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-8\" href=\"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-24131-fenomen-piwnicy-pod-baranami-jak-jeden-literacki-kabaret-zdefiniowal-bohemistyczne-oblicze-krakowa\/#Na_czym_polega_fenomen_Piwnicy_pod_Baranami\" >Na czym polega fenomen Piwnicy pod Baranami?<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Piwnica_w_ktorej_narodzila_sie_legenda\"><\/span>Piwnica, w kt\u00f3rej narodzi\u0142a si\u0119 legenda<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"428\" src=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-7.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-24106\" srcset=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-7.png 647w, https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-7-300x198.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wiosn\u0105 1956 roku krakowska m\u0142odzie\u017c rozgl\u0105da\u0142a si\u0119 za miejscem na autorskie spotkania kulturalne. Krakowski O\u015brodek Kultury odda\u0142 im do dyspozycji podziemia Pa\u0142acu Pod Baranami. Zamiast urz\u0105dzonego lokalu studenci zastali mroczny, zaniedbany loch, co jednak wcale nie ostudzi\u0142o ich zapa\u0142u.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>W\u015br\u00f3d \u00f3wczesnych lider\u00f3w i inicjator\u00f3w znale\u017ali si\u0119:<\/strong>&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Piotr Skrzynecki;<\/li>\n\n\n\n<li>Kika Lelici\u0144ska;<\/li>\n\n\n\n<li>Joanna Olczak;<\/li>\n\n\n\n<li>Barbara Nawratowicz;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>Bronis\u0142aw Chromy;<\/li>\n\n\n\n<li>Krzysztof Penderecki.\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u0142odzi tw\u00f3rcy sami wynosili kosze gruzu, burzyli prowizoryczne \u015bcianki i pracowali przy \u015bwiecach. Za scen\u0119 pos\u0142u\u017cy\u0142y coko\u0142y, na kt\u00f3rych wcze\u015bniej sta\u0142y popiersia komunistycznych dygnitarzy. Tak oto surowa piwnica przeobrazi\u0142a si\u0119 w scen\u0119 dla przysz\u0142ych spektakli.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Jak_klub_dyskusyjny_stal_sie_kabaretem\"><\/span>Jak klub dyskusyjny sta\u0142 si\u0119 kabaretem?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pocz\u0105tkowo Piwnica pod Baranami przypomina\u0142a raczej klub dyskusyjny ni\u017c teatr. Rozmawiano o literaturze, kinie i sztuce, a swobodnej atmosferze sprzyja\u0142a dzia\u0142aj\u0105ca nieopodal tawerna. Klubowiczom sprzedawano tanie wino, nierzadko nawet \u201ena zeszyt\u201d. Fundusze na adaptacj\u0119 wn\u0119trz szybko si\u0119 jednak sko\u0144czy\u0142y. Do problem\u00f3w finansowych dosz\u0142y r\u00f3\u017cnice zda\u0144 \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 bywalc\u00f3w oczekiwa\u0142a zupe\u0142nie nowej formu\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">G\u0142\u00f3wny animator, <strong>Piotr Skrzynecki<\/strong>, z uporem d\u0105\u017cy\u0142 do stworzenia kabaretu. Doprowadzi\u0142o to do konfliktu z zarz\u0105dem i jego czasowego wykluczenia. Pomys\u0142 jednak nie upad\u0142 \u2013 podchwycili go zaprzyja\u017anieni aktorzy. Skrzynecki wkr\u00f3tce powr\u00f3ci\u0142 i wsp\u00f3lnymi si\u0142ami zorganizowano premierowy wiecz\u00f3r. Pali\u0142y si\u0119 \u015bwiece, grzano tanie wino, Ryszard Fischbach gra\u0142 na gitarze, a tancerka Wanda Szczuka zaprezentowa\u0142a \u201eTaniec P\u00f3\u0142nocny\u201d. Cho\u0107 zdania by\u0142y podzielone, <strong>maszyna ruszy\u0142a<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Kreowanie_piwnicznego_swiata\"><\/span>Kreowanie piwnicznego \u015bwiata<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"345\" src=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-24109\" srcset=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-8.png 647w, https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-8-300x160.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Fot. Piotr Skrzynecki<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Z czasem Piotr Skrzynecki sta\u0142 si\u0119 postaci\u0105, bez kt\u00f3rej nikt nie wyobra\u017ca\u0142 sobie Piwnicy. Wita\u0142 go\u015bci, zapowiada\u0142 artyst\u00f3w i z wrodzon\u0105 lekko\u015bci\u0105 modyfikowa\u0142 scenariusz w trakcie wyst\u0119pu, gdy tylko czu\u0142 tak\u0105 potrzeb\u0119. Szybko sta\u0142 si\u0119 legend\u0105 krakowskich ulic: przechodnie k\u0142aniali mu si\u0119 z daleka, pytaj\u0105c o najnowsze premiery.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">U jego boku niestrudzenie pracowa\u0142a <strong>Janina Garycka<\/strong>, m\u00f3zg literacki ca\u0142ego przedsi\u0119wzi\u0119cia. Przeszukiwa\u0142a biblioteki, archiwa i antykwariaty, wy\u0142awiaj\u0105c teksty, kt\u00f3re potem stawa\u0142y si\u0119 kanw\u0105 piwnicznych program\u00f3w. Jej mieszkanie na placu Na Groblach, dzielone ze Skrzyneckim, sta\u0142o si\u0119 prawdziwym sercem i ku\u017ani\u0105 repertuaru kabaretu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Do program\u00f3w Garycka wybiera\u0142a:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>poezj\u0119 \u2013 wiersze znakomicie brzmi\u0105ce ze sceny;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>has\u0142a encyklopedyczne \u2013 zaskakuj\u0105ce ciekawostki wplatane w narracj\u0119;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>kurioza prasowe \u2013 autentyczne doniesienia gazetowe w nowym, satyrycznym uj\u0119ciu;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>zapomnian\u0105 literatur\u0119 \u2013 pere\u0142ki dawnej prozy ocalone od zapomnienia.\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To w\u0142a\u015bnie po\u0142\u0105czenie powagi, absurdu i wyrafinowanego dowcipu nada\u0142o Piwnicy niepowtarzalny styl. Skrzynecki hipnotyzowa\u0142 publiczno\u015b\u0107, Garycka dba\u0142a o jako\u015b\u0107 s\u0142owa, a ich sceniczna intuicja pozwala\u0142a na p\u0142ynne improwizacje \u2013 ca\u0142kowicie niewidoczne dla widz\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Artysci_ktorzy_stworzyli_brzmienie_Piwnicy\"><\/span>Arty\u015bci, kt\u00f3rzy stworzyli brzmienie Piwnicy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"579\" height=\"322\" src=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-9.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-24112\" srcset=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-9.png 579w, https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-9-300x167.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 579px) 100vw, 579px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W latach 60. i 70. XX wieku w podziemiach Pa\u0142acu Pod Baranami debiutowa\u0142y dziesi\u0105tki wybitnych indywidualno\u015bci ze \u015bwiata muzyki, teatru, literatury i sztuk wizualnych. Piwnica otwiera\u0142a przed nimi drzwi do wielkiej kariery.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Do grona legend Piwnicy nale\u017celi m.in.:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Ewa Demarczyk \u2013 pie\u015bniarka i absolutna ikona sceny piwnicznej;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>Zygmunt Konieczny \u2013 wybitny kompozytor, tw\u00f3rca muzyki do jej niezapomnianych utwor\u00f3w;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>Wies\u0142aw Dymny \u2013 wszechstronny pisarz, aktor, satyryk, poeta i plastyk;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>Jan Kanty Pawlu\u015bkiewicz \u2013 ceniony kompozytor i muzyk;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>Grzegorz Turnau \u2013 wokalista, kompozytor i autor tekst\u00f3w;\u00a0<\/li>\n\n\n\n<li>Jacek W\u00f3jcicki \u2013 charyzmatyczny aktor i \u015bpiewak.\u00a0<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W piwnicznych murach regularnie organizowano wystawy plastyczne \u2013 swoje dzie\u0142a prezentowali m.in. Kazimierz Wi\u015bniak czy Krystyna Zachwatowicz. Jednym z najg\u0142o\u015bniejszych punkt\u00f3w programu sta\u0142 si\u0119 odczyt eseju Leszka Ko\u0142akowskiego \u201eCzym jest socjalizm?\u201d, zatrzymanego przez cenzur\u0119. W ten spos\u00f3b ostatecznie zatar\u0142a si\u0119 granica mi\u0119dzy kabaretem, wieczorem poetyckim a galeri\u0105 sztuki.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"%E2%80%9ECzarne_anioly%E2%80%9D_i_sztuka_na_przekor_cenzurze\"><\/span>\u201eCzarne anio\u0142y\u201d i sztuka na przek\u00f3r cenzurze<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"352\" height=\"396\" src=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-24115\" srcset=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-10.png 352w, https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-10-267x300.png 267w\" sizes=\"auto, (max-width: 352px) 100vw, 352px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Fot. Ewa Demarczyk<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na pocz\u0105tku lat 60. <strong>Ewa Demarczyk<\/strong> wychodzi\u0142a na scen\u0119 z \u201eCzarnymi anio\u0142ami\u201d, przekszta\u0142caj\u0105c ka\u017cdy utw\u00f3r w porywaj\u0105cy monodram muzyczny. Muzyk\u0119 skomponowa\u0142 Zygmunt Konieczny, a ich wsp\u00f3\u0142praca da\u0142a pocz\u0105tek polskiej piosence literackiej na najwy\u017cszym poziomie. Obok \u201eAnio\u0142\u00f3w\u201d pojawi\u0142y si\u0119 takie arcydzie\u0142a, jak \u201eGrande Valse Brillante\u201d czy \u201eKaruzela z madonnami\u201d, kt\u00f3re na zawsze zredefiniowa\u0142y standardy scenicznego wykonawstwa.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Dla komunistycznych w\u0142adz taka tw\u00f3rczo\u015b\u0107 by\u0142a sol\u0105 w oku, poniewa\u017c piwniczanie:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>nie zamierzali nagina\u0107 tekst\u00f3w do wymaga\u0144 cenzury;<\/li>\n\n\n\n<li>o\u015bmieszali system za pomoc\u0105 absurdu, groteski i inteligentnej metafory.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W\u0142adze wielokrotnie zawiesza\u0142y dzia\u0142alno\u015b\u0107 lokalu. Arty\u015bci jednak niezmiennie wracali, walczyli o pozwolenia i przygotowywali nowe programy. Piwnica zyska\u0142a s\u0142aw\u0119 miejsca, w kt\u00f3rym re\u017cimowe bariery prze\u0142amywano nie tyle bezpo\u015brednim protestem, ile wysublimowan\u0105 sztuk\u0105. Sam styl bycia i ekspresji scenicznej stanowi\u0142 akt wolno\u015bci. Nie trzeba by\u0142o wyg\u0142asza\u0107 politycznych manifest\u00f3w \u2013 aluzje i groteska m\u00f3wi\u0142y same za siebie. Najtrafniej uj\u0105\u0142 to sam Piotr Skrzynecki, nazywaj\u0105c Piwnic\u0119 <strong>\u201ewysp\u0105 w morzu okrucie\u0144stwa, szaro\u015bci, g\u0142upstwa, \u0142ajdactwa, cynizmu i nietolerancji\u201d<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Gdy_Piwnica_wyszla_na_ulice_Krakowa\"><\/span>Gdy Piwnica wysz\u0142a na ulice Krakowa<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Skrzynecki pragn\u0105\u0142, by piwniczn\u0105 magi\u0105 \u017cy\u0142 ca\u0142y Krak\u00f3w. Negocjowa\u0142 z urz\u0119dnikami, mobilizowa\u0142 artyst\u00f3w i wyszukiwa\u0142 niezwyk\u0142e plenery. Dzi\u0119ki jego energii ulice, place, dziedzi\u0144ce zamkowe i zabytkowe gmachy sta\u0142y si\u0119 wielk\u0105 scen\u0105 teatraln\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Do najs\u0142ynniejszych plenerowych widowisk Piwnicy nale\u017ca\u0142y:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>wielki bal na Zamku Kr\u00f3lewskim w Niepo\u0142omicach z okazji 20-lecia Piwnicy (1976 r.);<\/li>\n\n\n\n<li>historyczna rekonstrukcja wjazdu ksi\u0119cia J\u00f3zefa Poniatowskiego do Krakowa (1980 r.);<\/li>\n\n\n\n<li>spektakularny bal w Sukiennicach;<\/li>\n\n\n\n<li>Noc Paryska na ulicy Floria\u0144skiej (1990 r.).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W ten spos\u00f3b Piwnica pod Baranami kszta\u0142towa\u0142a wra\u017cliwo\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w. Miasto na kilka godzin zamienia\u0142o si\u0119 w t\u0119tni\u0105c\u0105 \u017cyciem scenografi\u0119 \u2013 ksi\u0105\u017c\u0119ce orszaki przemierza\u0142y Rynek, a renesansowe sale rozbrzmiewa\u0142y muzyk\u0105. Arty\u015bci nie czekali na widz\u00f3w pod ziemi\u0105, lecz wychodzili im naprzeciw. Krakowianie z ogromnym entuzjazmem anga\u017cowali si\u0119 w te \u015bwi\u0119ta sztuki.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Dlaczego_legenda_przetrwala_Skrzyneckiego\"><\/span>Dlaczego legenda przetrwa\u0142a Skrzyneckiego?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"476\" height=\"345\" src=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-11.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-24118\" srcset=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-11.png 476w, https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-11-300x217.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 476px) 100vw, 476px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kiedy w 1997 roku odszed\u0142 Piotr Skrzynecki, wielu obawia\u0142o si\u0119, \u017ce to bezpowrotny koniec kabaretu. Sta\u0142o si\u0119 jednak inaczej. <strong>Marek Pacu\u0142a<\/strong> podj\u0105\u0142 si\u0119 kontynuacji dzie\u0142a, a na scenie pojawi\u0142y si\u0119 nowe pokolenia artyst\u00f3w. Piwnica mia\u0142a ju\u017c wypracowany niepowtarzalny etos \u2013 pozosta\u0142a miejscem, gdzie wci\u0105\u017c harmonijnie \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 muzyka, teatr, satyra, poezja i miejski styl \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To w\u0142a\u015bnie sprawi\u0142o, \u017ce Piwnica pod Baranami sta\u0142a si\u0119 trwa\u0142ym filarem krakowskiej bohemy. Jej fenomen nie opiera\u0142 si\u0119 na jednym cz\u0142owieku, lecz na otwarto\u015bci na nowe osobowo\u015bci, teksty i idee. Legendarna piwnica przetrwa\u0142a swoich za\u0142o\u017cycieli i otworzy\u0142a zupe\u0142nie nowy rozdzia\u0142 w historii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Na_czym_polega_fenomen_Piwnicy_pod_Baranami\"><\/span>Na czym polega fenomen Piwnicy pod Baranami?<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"647\" height=\"393\" src=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-12.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-24121\" srcset=\"https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-12.png 647w, https:\/\/cdn.ikrakow.net\/wp-content\/uploads\/sites\/34\/2026\/08\/image-12-300x182.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">O Piwnicy pod Baranami powstawa\u0142y ksi\u0105\u017cki i filmy dokumentalne, a zwi\u0105zani z ni\u0105 <a href=\"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/eternal-5519-ewa-demarczyk-czarny-aniol-ktory-podbil-swiat\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/krakowskiye.eu\/pl\/eternal-5519-ewa-demarczyk-czarny-aniol-ktory-podbil-swiat\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">arty\u015bci<\/a> nieustannie powracaj\u0105 do tych wspomnie\u0144 w swoich autobiografiach. Cho\u0107by Leszek D\u0142ugosz, zwi\u0105zany ze scen\u0105 przez lata, po\u015bwi\u0119ci\u0142 jej dwie obszerne publikacje. Pami\u0119\u0107 o tym miejscu pozostaje \u017cywa i stale inspiruje.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W latach 20. XXI wieku w Piwnicy wci\u0105\u017c odbywaj\u0105 si\u0119 koncerty i recitale, a tury\u015bci z ca\u0142ego \u015bwiata marz\u0105, by poczu\u0107 ten unikalny klimat. Fenomen Piwnicy pod Baranami tkwi w tym, \u017ce sta\u0142a si\u0119 ona nierozerwaln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 to\u017csamo\u015bci Krakowa \u2013 jego artystycznej duszy, bohemy i bogatej historii kultury.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W Krakowie jest miejsce, kt\u00f3rego niezwyk\u0142a historia nie zacz\u0119\u0142a si\u0119 na eleganckiej scenie ani w gotowym lokalu. Dos\u0142ownie wykopano j\u0105 spod ha\u0142d w\u0119gla i \u015bmieci. Wiosn\u0105 1956 roku grupa m\u0142odych ludzi otrzyma\u0142a piwnic\u0119 w Pa\u0142acu Pod Baranami \u2013 zabytkowej kamienicy przy krakowskim Rynku G\u0142\u00f3wnym. Szukali w\u0142asnego k\u0105ta do spotka\u0144, dyskusji i tw\u00f3rczych dzia\u0142a\u0144, informuje ikrakow.net. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":503,"featured_media":24125,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4822],"tags":[8038,7609,8043,7596,8036,8041,8046,8040,7839,8039,8045,8037,8044,8042],"moimportance":[32,35],"motype":[4828],"moformat":[83],"class_list":["post-24131","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-cultural","tag-ewa-demarczyk","tag-historia-krakowa","tag-kabaret-literacki","tag-krakow","tag-krakowska-bohema","tag-palac-pod-baranami","tag-piosenka-literacka","tag-piotr-skrzynecki","tag-piwnica-pod-baranami","tag-polska-kultura","tag-polska-piosenka-poetycka","tag-polski-kabaret","tag-polski-teatr","tag-zygmunt-konieczny","moimportance-golovna-novyna","moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","motype-eternal","moformat-longread-short"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24131","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/503"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24131"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24131\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24133,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24131\/revisions\/24133"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24125"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24131"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24131"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24131"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=24131"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=24131"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=24131"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}