{"id":13619,"date":"2023-01-24T23:50:34","date_gmt":"2023-01-24T22:50:34","guid":{"rendered":"https:\/\/ikrakow.net\/?p=13619"},"modified":"2023-01-24T23:50:44","modified_gmt":"2023-01-24T22:50:44","slug":"genialny-zygmunt-aleksander-klemensiewicz-fizyk-ktory-pol-zycia-spedzil-w-gorach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-genialny-zygmunt-aleksander-klemensiewicz-fizyk-ktory-pol-zycia-spedzil-w-gorach","title":{"rendered":"Genialny Zygmunt Aleksander Klemensiewicz – fizyk, kt\u00f3ry p\u00f3\u0142 \u017cycia sp\u0119dzi\u0142 w g\u00f3rach"},"content":{"rendered":"\n

Z.A. Klemensiewicz to wybitny naukowiec, taternik, narciarz, fizyk, chemik, profesor Politechniki we Lwowie i Politechniki w Gliwicach. Autor licznych prac z zakresu chemii fizycznej, elektrochemii, termodynamiki i fizyki j\u0105drowej. W swojej karierze uda\u0142o mu si\u0119 z powodzeniem po\u0142\u0105czy\u0107 nauk\u0119 ze sportem, kt\u00f3re by\u0142y dla niego zar\u00f3wno hobby, jak i \u017ar\u00f3d\u0142em dobrych zarobk\u00f3w – pisze ikrakow.net<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105tek kariery polsko-ukrai\u0144skiej<\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Z.A. Klemensiewicz urodzi\u0142 si\u0119 24 kwietnia 1886 roku w Krakowie. By\u0142 synem Roberta – nauczyciela historii i geografii, dyrektora gimnazjum oraz Marii J\u00f3zefy z Reichman\u00f3w – pisarki i t\u0142umaczki literatury skandynawskiej.<\/p>\n\n\n\n

Od 1892 roku mieszka\u0142 we Lwowie i tam w latach 1896-1902 ucz\u0119szcza\u0142 do V Gimnazjum. W latach 1904-1908 studiowa\u0142 chemi\u0119, fizyk\u0119 i matematyk\u0119 na Uniwersytecie Lwowskim. W\u015br\u00f3d jego nauczycieli znajdowali si\u0119: B. Radziszewski, W. Sierpi\u0144ski, M. Smoluchowski i S. To\u0142\u0142oczko. Pod kierunkiem tego ostatniego Z.A. Klemensiewicz napisa\u0142 prac\u0119 \u201eChlorek antymonowy jako rozczynnik jonizuj\u0105cy\u201d, za kt\u00f3r\u0105 w lipcu 1908 roku uzyska\u0142 stopie\u0144 doktora filozofii.<\/p>\n\n\n\n

W latach 1908-1911 jako stypendysta Wydzia\u0142u Krajowego naukowiec pracowa\u0142 w Wy\u017cszej Szkole Technicznej w Karlsruhe w laboratorium F. Habera. Skonstruowa\u0142 tam specjaln\u0105 elektrod\u0119 szklan\u0105 (tzw. elektrod\u0119 Klemensiewicza), szczeg\u00f3lnie przydatn\u0105 do pomiaru st\u0119\u017cenia jon\u00f3w wodorowych. Redagowa\u0142 tak\u017ce rozdzia\u0142 \u201cKritische Gr\u00f6ssen\u201d s\u0142ynnej w\u00f3wczas \u201cEncyklopedii St\u00e4hlera\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Po powrocie do Polski w 1912 roku uzyska\u0142 kwalifikacje z chemii fizycznej i elektroniki na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Lwowskiego. W 1913 roku otrzyma\u0142 stypendium Fundacji Carnegie-Curie i wyjecha\u0142 do Pary\u017ca, gdzie pracowa\u0142 na Sorbonie pod kierunkiem Marii Sk\u0142odowskiej-Curie nad elektrochemi\u0105 pierwiastk\u00f3w promieniotw\u00f3rczych. Po wybuchu I wojny \u015bwiatowej kontynuowa\u0142 prac\u0119 w Pary\u017cu w Instytucie im. Pasteura pod kierunkiem J. Danysza i opracowa\u0142 now\u0105 technologi\u0119 syntezy salwarsanu. <\/p>\n\n\n\n

Organizator polskiego szkolnictwa wy\u017cszego za granic\u0105<\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

W 1919 roku Z.A. Klemensiewicz wr\u00f3ci\u0142 do Polski i zosta\u0142 zatrudniony w Szkole Politechnicznej we Lwowie (od 1921 roku Politechnice Lwowskiej), najpierw jako zast\u0119pca profesora, a od 1920 roku – jako profesor. Kierowa\u0142 Katedr\u0105 Fizyki na Wydziale Rolniczo-Le\u015bnym, potem na Wydziale Komunikacyjnym, a w ko\u0144cu – na Wydziale Chemicznym. By\u0142 jednym z organizator\u00f3w Oddzia\u0142u Og\u00f3lnego i przed jego likwidacj\u0105 w 1932 roku prowadzi\u0142 na nim wyk\u0142ady z promieniotw\u00f3rczo\u015bci. Wraz ze wsp\u00f3\u0142pracownikami prowadzi\u0142 g\u0142\u00f3wnie badania z zakresu elektrochemii.<\/p>\n\n\n\n

W 1940 roku Z.A. Klemensiewicz przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Kazachstanu. Z kolei w 1942 roku wst\u0105pi\u0142 do armii genera\u0142a W. Andersa, przez Iran i Egipt przedosta\u0142 si\u0119 do Londynu. Wzi\u0105\u0142 tam czynny udzia\u0142 w organizacji polskiego szkolnictwa wy\u017cszego na obczy\u017anie. W 1944 roku zosta\u0142 mianowany przez rz\u0105d emigracyjny przewodnicz\u0105cym Rady Akademickich Szk\u00f3\u0142 Technicznych. Organizowa\u0142 tak\u017ce polsk\u0105 politechnik\u0119 w Londynie, przekszta\u0142con\u0105 w Polish University College. K. wyk\u0142ada\u0142 tam fizyk\u0119 i kierowa\u0142 uczelni\u0105 w latach 1947-1951.<\/p>\n\n\n\n

Naukowiec wr\u00f3ci\u0142 do Polski w 1956 roku i kierowa\u0142 Fizyki J\u0105drowej na Politechnice \u015al\u0105skiej w Gliwicach. Zorganizowa\u0142 tam specjalizacj\u0119 energetyka j\u0105drowa. W\u015br\u00f3d wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w mia\u0142 g\u0142\u00f3wnie dawnych asystent\u00f3w z Politechniki Lwowskiej.<\/p>\n\n\n\n

Naukowiec, kt\u00f3ry zosta\u0142 za\u0142o\u017cycielem szko\u0142y alpinistycznej<\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Z.A. Klemensiewicz by\u0142 czo\u0142ow\u0105 postaci\u0105 polskiego ruchu alpinistycznego pierwszych lat XX wieku. Najpierw jako himalaista, p\u00f3\u017aniej jako ideolog i wreszcie jako organizator.<\/p>\n\n\n\n

Napisa\u0142 g\u0142\u00f3wny polski podr\u0119cznik alpinizmu i wyda\u0142 go w 1913 roku. Ponadto sformu\u0142owa\u0142 etyczny zwi\u0105zek mi\u0119dzy alpinizmem a przyrod\u0105 g\u00f3rsk\u0105, spisa\u0142 zasady uprawiania sport\u00f3w wysokog\u00f3rskich oraz by\u0142 aktywnym cz\u0142onkiem redakcji pisma \u201eTaternik\u201d w latach 1907-1912. Za\u0142o\u017cy\u0142  K\u00f3\u0142ko Taternik\u00f3w we Lwowie i by\u0142 jego prezesem w latach 1919-1939. By\u0142 tak\u017ce za\u0142o\u017cycielem Zwi\u0105zku Narciarzy Polskich i jego wiceprezesem w latach 1922-1939. Polacy byli w\u00f3wczas najlepszymi wspinaczami i narciarzami poza tymi mieszkaj\u0105cymi w Alpach. Jednocze\u015bnie pisa\u0142 wiele przewodnik\u00f3w turystycznych i narciarskich, opisuj\u0105cych trasy od Bieszczad na wsch\u00f3d przez Hucu\u0142y, S\u0142awsko po Czarn\u0105 G\u00f3r\u0119 i Howerl\u0119.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Z.A. Klemensiewicz to wybitny naukowiec, taternik, narciarz, fizyk, chemik, profesor Politechniki we Lwowie i Politechniki w Gliwicach. Autor licznych prac z zakresu chemii fizycznej, elektrochemii, termodynamiki i fizyki j\u0105drowej. W swojej karierze uda\u0142o mu si\u0119 z powodzeniem po\u0142\u0105czy\u0107 nauk\u0119 ze sportem, kt\u00f3re by\u0142y dla niego zar\u00f3wno hobby, jak i \u017ar\u00f3d\u0142em dobrych zarobk\u00f3w – pisze ikrakow.net. […]<\/p>\n","protected":false},"author":306,"featured_media":13079,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4823],"tags":[5901,5900,5902,5829,5754,5831,5836,5833,5830,5828,5903],"moimportance":[35],"motype":[4828],"moformat":[88],"class_list":["post-13619","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-innovator","tag-aleksander-klemensiewicz","tag-genialny-zygmunt-aleksander-klemensiewicz","tag-historia-fizyki","tag-historia-nauki","tag-historie-krakowa","tag-krakowscy-wynalazcy","tag-pomysly-krakowskich-wynalazcow","tag-projekty-wynalazcow","tag-rozwoj-nauki-w-krakowie","tag-znani-krakowscy-naukowcy","tag-znany-krakowski-fizyk","moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","motype-eternal","moformat-copywriting"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13619","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/306"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13619"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13619\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13629,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13619\/revisions\/13629"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13079"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13619"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13619"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13619"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=13619"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=13619"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=13619"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}