{"id":13519,"date":"2023-01-13T14:21:48","date_gmt":"2023-01-13T13:21:48","guid":{"rendered":"https:\/\/ikrakow.net\/?p=13519"},"modified":"2023-01-13T14:21:56","modified_gmt":"2023-01-13T13:21:56","slug":"historia-jerzego-vetulaniego-slynnego-krakowskiego-biochemika-i-neurobiologa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/eternal-historia-jerzego-vetulaniego-slynnego-krakowskiego-biochemika-i-neurobiologa","title":{"rendered":"Historia Jerzego Vetulaniego – s\u0142ynnego krakowskiego biochemika i neurobiologa"},"content":{"rendered":"\n

Jerzy Adam Gracjan Vetulani by\u0142 postaci\u0105 wybitn\u0105 – psychofarmakologiem, neurobiologiem, biochemikiem, profesorem nauk przyrodniczych, autorem ksi\u0105\u017cek popularnonaukowych, laureatem nagr\u00f3d naukowych i literackich. Ponadto wsp\u00f3\u0142cze\u015bni pami\u0119taj\u0105 go jako osob\u0119 o niespo\u017cytej energii, dowcipn\u0105, prowokuj\u0105c\u0105, interesuj\u0105c\u0105 si\u0119 \u015bwiatem i wszystkim, co nowe. Wi\u0119cej o tej niezwyk\u0142ej osobowo\u015bci, kt\u00f3ra wnios\u0142a ogromny wk\u0142ad nie tylko w \u017cycie naukowe Krakowa, ale i \u015bwiatowego \u015brodowiska naukowc\u00f3w, przeczytacie w materiale serwisu ikrakow.net<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Dzieci\u0144stwo, m\u0142odo\u015b\u0107 i pierwsze kroki w nauce<\/h2>\n\n\n\n

Jerzy Vetulani urodzi\u0142 si\u0119 21 stycznia 1936 roku w Krakowie, w rodzinie profesora Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. Od najm\u0142odszych lat ch\u0142opiec interesowa\u0142 si\u0119 przyrod\u0105, czyta\u0142 wiele ksi\u0105\u017cek popularnonaukowych. Pomimo tego, \u017ce dzieci\u0144stwo przysz\u0142ego naukowca przypad\u0142o na trudny okres II wojny \u015bwiatowej, w okupowanym przez Niemc\u00f3w mie\u015bcie nie g\u0142odowa\u0142 i nie do\u015bwiadczy\u0142 wszystkich trud\u00f3w i tu\u0142aczek, jak inni mieszczanie.<\/p>\n\n\n\n

Wraz z nadej\u015bciem pokoju Vetulani ucz\u0119szcza\u0142 do Szko\u0142y \u0106wicze\u0144 przy Pa\u0144stwowym Pedagogium w Krakowie, a po uko\u0144czeniu nauki zosta\u0142 uczniem Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego, gdzie otrzyma\u0142 \u015bwiadectwo uko\u0144czenia szko\u0142y \u015bredniej z wyr\u00f3\u017cnieniem. Nast\u0119pnie z powodzeniem dosta\u0142 si\u0119 na Uniwersytet Jagiello\u0144ski na specjalno\u015b\u0107 fizjologia zwierz\u0105t, gdzie z sukcesem obroni\u0142 prac\u0119 o wp\u0142ywie kwasu askorbinowego na krew kr\u00f3lik\u00f3w. Zaraz potem zosta\u0142 zatrudniony w Zak\u0142adzie Farmakologii Polskiej Akademii Nauk na stanowisku asystenta.<\/p>\n\n\n\n

Opr\u00f3cz dzia\u0142alno\u015bci naukowej J. Vetulani prowadzi\u0142 r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142alno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 i kulturaln\u0105. W 1954 roku wraz z Joann\u0105 Olczak i Piotrem Skrzyneckim otworzy\u0142 kabaret \u201ePiwnica Pod Baranami\u201d. Dzi\u0119ki b\u0142yskotliwemu poczuciu humoru i talentowi oratorskiemu J. Vetulani pracowa\u0142 w instytucji nawet jako konferansjer. W kabarecie uda\u0142o mu si\u0119 pozyska\u0107 nie tylko szerokie grono przyjaci\u00f3\u0142, ale tak\u017ce wiern\u0105 towarzyszk\u0119 \u017cycia, Mari\u0119 Paj\u0105k. Pobrali si\u0119 w 1963 roku, kolejno rok p\u00f3\u017aniej w rodzinie Vetulaniego urodzi\u0142 si\u0119 pierworodny syn Marek, a rok p\u00f3\u017aniej Tomasz.<\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 naukowa<\/h2>\n\n\n\n

Profesor J. Vetulani przez ca\u0142e swoje \u017cycie pozostawa\u0142 osob\u0105 nadaktywn\u0105, szczeg\u00f3lnie je\u015bli chodzi o dzia\u0142alno\u015b\u0107 na polu naukowym. Na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim jego wyk\u0142ady zawsze gromadzi\u0142y pe\u0142ne sale, bo swoje my\u015bli prezentowa\u0142 lekko, przyst\u0119pnie, a tak\u017ce z humorem.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Ponadto sta\u0142 si\u0119 autorem lub wsp\u00f3\u0142autorem oko\u0142o 250 artyku\u0142\u00f3w naukowych opublikowanych w recenzowanych czasopismach naukowych, spo\u015br\u00f3d kt\u00f3rych 6 zosta\u0142o uznanych przez International Science Index za publikacje s\u0142ynne. J. Vetulani przygotowa\u0142 tak\u017ce wiele artyku\u0142\u00f3w naukowych, jak r\u00f3wnie\u017c do gazet, udzieli\u0142 sporej liczby wywiad\u00f3w popularnonaukowych i zredagowa\u0142 kilkana\u015bcie ksi\u0105\u017cek. W\u015br\u00f3d jego prac popularnonaukowych najwi\u0119ksz\u0105 popularno\u015bci\u0105 ciesz\u0105 si\u0119: \u201eDzie\u0144 dzisiejszy i jutro neurobiologii\u201d, \u201eM\u00f3zg: fascynacje, problemy, tajemnice\u201d oraz \u201eBez ogranicze\u0144. Jak rz\u0105dzi nami m\u00f3zg \u201d.<\/p>\n\n\n\n

J. Vetulani aktywnie szed\u0142 z duchem czasu i nie stroni\u0142 od nowych technologii. Jako jeden z pierwszych skomputeryzowa\u0142 swoj\u0105 rodzim\u0105 plac\u00f3wk\u0119 edukacyjn\u0105, utrzymywa\u0142 strony w sieciach spo\u0142eczno\u015bciowych, stworzy\u0142 w\u0142asnego wideobloga, cho\u0107 by\u0142 ju\u017c w do\u015b\u0107 podesz\u0142ym wieku.<\/p>\n\n\n\n

\u017bycie profesora zako\u0144czy\u0142o si\u0119 nagle – w wieku 81 lat. 2 marca 2017 roku zosta\u0142 potr\u0105cony przez ci\u0119\u017car\u00f3wk\u0119 dostawcz\u0105 na przej\u015bciu dla pieszych. M\u0142ody kierowca by\u0142 trze\u017awy, zaraz po wypadku zatrzyma\u0142 si\u0119, by udzieli\u0107 pomocy poszkodowanemu. Niestety J. Vetulani dozna\u0142 powa\u017cnych uszkodze\u0144 narz\u0105d\u00f3w wewn\u0119trznych, wi\u0119c lekarze byli bezsilni w pr\u00f3bach uratowania znanej krakowskiej postaci naukowej.<\/p>\n\n\n\n

6 kwietnia 2017 roku J. Vetulani zmar\u0142. Zosta\u0142 pochowany z wielkimi honorami w Alei Zas\u0142u\u017conych na cmentarzu Rakowickim. Kilka miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej, 21 wrze\u015bnia, odesz\u0142a \u017cona profesora – Maria Vetulani.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jerzy Adam Gracjan Vetulani by\u0142 postaci\u0105 wybitn\u0105 – psychofarmakologiem, neurobiologiem, biochemikiem, profesorem nauk przyrodniczych, autorem ksi\u0105\u017cek popularnonaukowych, laureatem nagr\u00f3d naukowych i literackich. Ponadto wsp\u00f3\u0142cze\u015bni pami\u0119taj\u0105 go jako osob\u0119 o niespo\u017cytej energii, dowcipn\u0105, prowokuj\u0105c\u0105, interesuj\u0105c\u0105 si\u0119 \u015bwiatem i wszystkim, co nowe. Wi\u0119cej o tej niezwyk\u0142ej osobowo\u015bci, kt\u00f3ra wnios\u0142a ogromny wk\u0142ad nie tylko w \u017cycie naukowe Krakowa, […]<\/p>\n","protected":false},"author":306,"featured_media":12518,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4823],"tags":[5834,5829,5754,5835,5831,5836,5833,5755,5830,5828],"motype":[4828],"moformat":[88],"moimportance":[32,35],"class_list":{"0":"post-13519","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innovator","8":"tag-historia-jerzego-vetulaniego","9":"tag-historia-nauki","10":"tag-historie-krakowa","11":"tag-jerzy-adam-gracjan-vetulani","12":"tag-krakowscy-wynalazcy","13":"tag-pomysly-krakowskich-wynalazcow","14":"tag-projekty-wynalazcow","15":"tag-rozwoj-krakowa","16":"tag-rozwoj-nauki-w-krakowie","17":"tag-znani-krakowscy-naukowcy","18":"motype-eternal","19":"moformat-copywriting","20":"moimportance-golovna-novyna","21":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13519","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/306"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13519"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13519\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13523,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13519\/revisions\/13523"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12518"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13519"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13519"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13519"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=13519"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=13519"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/ikrakow.net\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=13519"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}